درباره ی خرمالو چه میدانید؟
این گیاه از تیره آبنوس و درخت دایم سبز یا خزانپذری میباشد. از سن 10 سالگی محصول تجاری تولید کرده ولی از 4 یا 5 سالگی شروع به میوه دهی میکند و بین 225 تا 50 سال هم عمر دارد.برخی از گونههای آن همانند خرمالوی ورجینیانا بومی آمریکای شمالی و برخی دیگر مثل خرمالوی خرمندی بومی آسیا با میوههای کوچک و پردانه و بالاخره برخی از گونههای خرمالو همانند خرمالوی معمولی بومی چین است که بهترین گونه برای تولید میوه میباشد. اکثر ارقام خرمالو نظیر خرمالوی ورجینیانا از هر دو طریق بکرباری و گردهافشانی میوه تولید میکنندو گردهافشانی توسط حشرات انجام میگیرد و میوههای تلقیح یافته حاوی هشت عدد دانه میباشند. نوع میوه خرمالو، سته میباشد. میوههای بکربار دارای گوشت روشنتر و گستر نسبت میوههای دانهدار میباشند. میوههای خرمالو در هنگام نارس طعم گس دارد و میوههای این گیاه بعد از برداشت قادر به رسیدن میباشند. به طور کلی میوههای بکربار کیفیت بهتری نسبت به میوههای دانهدار دارند. جوانههای جانبی شاخههای یکساله حاوی سه عدد فلس و جوانه انتهایی بدون فلس میباشند. گلهای نر روی گلآذین گرزن قرار میگیرند. خرمالو از درختان میوه مناطق نیمهگرمسیری بشمار میآید و سرماهای دیررس بهاره میتواند به شاخسارههای یکساله این گیاه آسیب وارد کند. مقاومت خرمالو به سرمای زمستانه همانند انار تا 10- درجه سانتیگراد میباشد. نیاز سرمای جوانههای این درخت
۴۰۰-۱۰۰ ساعت زیر ۷ درجه سانتیگراد میباشد. برخی از ارقام خرمالو سرمای 18- درجه سانتیگراد را نیز تحمل میکنند. خاکهای سبک قابل نفوذ و حاصلخیز برای پرورش خرمالو مناسب بوده و خاکهای مرطوب و با زهکشی ناکافی برای رشد این گیاه مطلوب نمیباشد. علیرغم این موضوع خرمالو به خشکی حساس بوده و باید در فصول گرم سال آبیاری منظم انجام گیرد. آبیاری بیش از حد و بیرویه در طی فصل رشد موجب ریزش میوهها میشود. فاصله کشت مناسب 6-5 متر بوده و هدایت این درخت به روش شلجمی انجام میگیرد. ازدیاد خرمالو از طریق پیوند بر روی پایههای بذری میباشد و در ضمن میتوان از پاجوش خرمالوهای بکربار برای ازدیاد گیاه استفاده نمود.
آفات و بیماریهای خرمالو
به طور کلی درختان خرمالو از نظر آفات و بیماریها درختان کم مشکلی هستند، هرچند شپشک های مومی به کمک مورچه ها می توانند مشکلاتی را برای درخت بوجود آورند. در برخی موارد مبارزه با مورچه ها مهمترین بخش مبارزه با آفات خرمالو می باشد. از آفات دیگر خرمالو می توان به مگس سفید، تریپس که سبب بروز لکه پوستی روی میوه می شود اشاره نمود
بیماریهای درخت خرمالو
درخت خرمالو به زهکش ضعیف خاک ،کمبود اکسیژن خاک و ایجاد شرایط برای آب ماندگی حساس است و ابیاری بی رویه و ابیاری غرقاب موجب ایحاد بیماری های قارچی پوسیدگی ریشه و طوقه درختان خرمالو می گردد. بیماری قارچی پژمردگی ورتیسیلیوم نیز با حمله به ریشه ها موجب زرد و خشک شدن برگ ها می گردد . خاک فشرده و قلیایی و آبیاری با اب دارای کربنات موجب کمبود اهن می گردد و علائم بیشتر در برگ های جوان مشاهده می گردد. اصلاج شرایط خاک می تواند موجب بهبود درخت خرمالو گردد.
ارچ عامل این بیماری می تواند درختان مختلف را در سنین مختلف مبتلا نماید انتقال این قارچ خاکزاد از طریق خاک و آب آلوده و همچنین نهال آلوده صورت می گیرد . این قارچ بسیار آب دوست است و با فراهم نمودن آب آزاد در خاکهای سنگین و با زهکش نا مناسب به سرعت تکثیر می یابد. بنابراین بهترین روش مبارزه با این بیماری رعایت موارد پیشگیری به صورت ذیل می باشد .
۱-در باغات قدیمی در صورتی که طوقه درختان در زیر خاک قرار گرفته باشد برای جلوگیری از شیوع بیماری بایستی حاک پای درختان را کنازده تا به نزدیک ریشه اصلی برسند و طوقه درختان را کاملا آزاد کرده و در معرض هوا قرار بدهند. باید دقت کرد هنگام اجرای هرگونه عملیات در باغ به طور جدی از زخمی شدن طوقه درخت جلوگیری نمایند.
۲-بسته به کوچکی و بزرگی درخت ، حلقه ای به شعاع ۵۰ سانتی متر تا یک متر دور درخت ایجاد نمایید تا آب پای طوقه درخت نرسد (بصورت تشتکی). باید همیشه توجه داشت که طوری خاک اطراف طوقه درخت برداشته شود که نه خاک طوقه درخت را بپوشاند و نه آب پای طوقه برسد.
در باغات آلوده این کار ابتدا برای درختان آلوده و چند درخت کناری آنها انجام شود تا مانع گسترش بیماری درباغ گردد.
از خاک ریزی در پای طوقه درختان خصوصا درختان بیمار بطور جد باید خودداری کرد و در صورت اجبار می توان از شن استفاده کرد.
در صورتیکه پوسیدگی بیش از یک سوم دور طوقه را نگرفته باشد با چاقو تیز قسمتهای پوسیده را تراشیده تا از همه طرف به قسمتهای سالم برسید سپس تنه و طوقه را با محلول بردو ضدعفونی کرده و محل را نیز با خمیر بردو بپوشانید . باید دقت کرد که پس از تراشیدن طوقه یک درخت آلوده چاقو را برای استفاده مجدد با محلول بردو ضدعفونی کنید .
در صورتیکه پوسیدگی بیش از یک سوم دور طوقه را فرگرفته باشد فقط به کنار زدن خاک پای کنده درخت اکتفا نمایید با این عمل تا اندازه ای به عمر درخت افزوده می شود .
-اگر پوسیدگی در اطراف طوقه دیده نشد به هیچ اقدام عنوان به تراشیدن پوست درختان نکنید.
درختان خشک شده را از خاک خارج کرده و بسوزانید و محل آن را با آب آهک رقیق یا محلول بردو ضدعفونی کرده و حداقل به مدت یک سال از کشت درخت در آن محل خودداری نمایید.
در باغاتی که مشکل گموز (پوسیدگی طوقه ) وجود دارد اید بطور جدی از زخمی شدن طوقه درخت در هنگام عملیاتی چون پابیل کردن و مبارزه با علف های هرز و … جلوگیری نمایید .
اطراف درختان را باید از شاخ و برگ های اضافی و علف های هرز تمیز نگه دارید.
در باغات مشکل دار رسیدگی به وضع تغذیه ای درختان بسیار مهم است و مصرف متعادل کودهای شیمیایی و کودای دامی می تواند در کاهش این بیماری نقش موثری داشته باشد .
استفاده از ماشین آلات در باغات آلوده باید محدود شده و در این مورد برای انتقال آلودگی احتیاط های لازم در نظر گرفته شود.
